De Cattedrale di Trani is de beroemdste kathedraal aan zee van Italië en een topstuk van de Apulische romaanse bouwkunst. De kerk, gewijd aan San Nicola Pellegrino, werd geconsacreerd in 1143 en staat volledig vrij op een landtong aan de haven, met de Adriatische Zee er direct achter. Geen huizenrij, geen plein vol terrassen: alleen steen, zee en lucht.
De kathedraal is gebouwd van de lokale tufo di Trani, een lichtroze kalksteen die het gebouw afhankelijk van het licht wit, crème of zachtroze kleurt. Vooral rond zonsondergang, als de gevel oplicht boven het water, begrijp je waarom dit een van de meest gefotografeerde kerken van Zuid-Italië is.
Waarom is de kathedraal van Trani zo bijzonder?
Behalve de ligging is het de gelaagdheid die de kathedraal uniek maakt. Het gebouw bestaat feitelijk uit meerdere kerken boven elkaar: de bovenkerk, daaronder de crypte van San Nicola Pellegrino en de oudere kerk Santa Maria della Scala, en nog dieper het vroegchristelijke hypogeum van San Leucio. Je daalt dus letterlijk af door eeuwen geschiedenis. De vrijstaande klokkentoren van bijna zestig meter is een landmark op zich en staat opvallend genoeg op een open boog, waar je onderdoor kunt lopen. Let ook op de bronzen deur van Barisano da Trani uit de twaalfde eeuw, een meesterwerk van middeleeuwse bronskunst waarvan het origineel binnen wordt bewaard.
Wat zie je binnen en in de crypte?
Het interieur is sober en juist daardoor indrukwekkend: kale steen, hoge zuilengalerijen en veel licht. De sfeer verschilt sterk per laag. De bovenkerk is licht en streng, de crypte met haar woud van slanke marmeren zuilen voelt intiem, en het hypogeum is bijna mystiek. In de crypte rusten de relieken van San Nicola Pellegrino, de jonge Griekse pelgrim die in 1094 in Trani stierf en aan wie de kathedraal is gewijd. Voor de kerk zelf betaal je geen entree buiten de diensten om; voor het beklimmen van de campanile en sommige ondergrondse delen kan een ticket gelden.
Wat kun je combineren met je bezoek?
Trani leent zich perfect voor een halve of hele dag. Loop na de kathedraal langs de oude vissershaven, waar 's ochtends de vis nog vers wordt verkocht en je heerlijk luncht met zicht op de bootjes. Op een steenworp afstand staat het Castello Svevo, het dertiende-eeuwse kasteel van Frederik II. Ook de historische joodse wijk met de synagoge Scolanova is een wandeling waard. Kom je met de trein? Trani ligt aan de lijn Bari-Foggia en het station ligt op een kwartier lopen van de kathedraal, waardoor dit een van de makkelijkste dagtochten vanuit Bari is.