Basilica di Santa Croce in Lecce: icoon van de barok

De Basilica di Santa Croce is het beroemdste barokke bouwwerk van Lecce en geldt als het hoogtepunt van de barocco leccese, de uitbundige bouwstijl waaraan de stad haar bijnaam Florence van het Zuiden dankt. Aan de basiliek werd bijna anderhalve eeuw gebouwd, van 1549 tot de voltooiing in 1695, door generaties lokale architecten onder wie Gabriele Riccardi, Cesare Penna en Giuseppe Zimbalo.

Wat de kerk zo bijzonder maakt, is de zachte lokale steensoort pietra leccese. Die laat zich snijden als hout, waardoor beeldhouwers er een gevel vol details in konden uitwerken die je nergens anders in Italië zo ziet. Sinds de restauratie is de honingkleurige voorgevel weer op zijn mooist en staat de basiliek terecht bovenaan elke lijst met bezienswaardigheden in Lecce.

Wat maakt de gevel van Santa Croce zo bijzonder?

De gevel is een wervelend geheel van heiligen, engelen, fabeldieren, fruitranken en groteske figuren rond een groot rozetvenster. Kijk goed naar de balustrade halverwege: die wordt gedragen door dertien telamonen, gebeeldhouwde figuren van mensen en dieren die volgens de overlevering onder meer verwijzen naar de overwinning op de Ottomanen bij Lepanto. Elke keer dat je kijkt ontdek je nieuwe details, van wolven en griffioenen tot draken. Neem er dus de tijd voor en bekijk de gevel ook eens van de overkant van de straat, dan zie je de opbouw in lagen het best.

Wat zie je binnen in de basiliek?

Binnen is de basiliek lichter en rustiger dan de gevel doet vermoeden. Je vindt er een Latijns kruisplan met zeventien zijaltaren, een rijkversierd houten cassetteplafond en veel fijn beeldhouwwerk in dezelfde zachte steen. Voor bezoekers geldt een toegangsticket dat vaak gecombineerd wordt met andere kerken in het historisch centrum, zoals de Duomo. Reken op zo'n dertig tot vijfenveertig minuten voor een rustig bezoek binnen, en houd rekening met aangepaste tijden tijdens missen.

Wanneer kun je de basiliek het beste bezoeken?

Wees eerlijk tegen jezelf: Santa Croce is razend populair en in het hoogseizoen schuifelen er de hele dag groepen langs de gevel. Kom daarom vroeg in de ochtend of aan het einde van de middag, dan is het rustiger en staat de zon bovendien mooier op de steen. In juli en augustus is Lecce sowieso druk en heet; in de schoudermaanden mei, juni, september en oktober beleef je de stad een stuk aangenamer. Combineer je bezoek met een wandeling door het centro storico langs de Piazza del Duomo en het Romeinse amfitheater aan Piazza Sant'Oronzo, alles ligt op loopafstand van elkaar.